Trump flýtir málsmeðferð fyrir námuvinnslu í Montana
Trump-stjórnin hefur stækkað skilgreiningu á innviðaverkefnum sem geta fengið flýtimeðferð samkvæmt FAST-41 lögunum, sem gæti auðveldað námuvinnslu og aðra iðnaðarþróun í Bandaríkjunum.
Trump-stjórnin hefur á síðustu 20 mánuðum afnumið reglur og gefið út framkvæmdarskipanir sem miða að því að flýta fyrir iðnaðarverkefnum. Ein þessara aðferða er FAST-41, sem var upphaflega samþykkt undir stjórn Barack Obama árið 2015 til að hagræða samþykki stærri innviðaverkefna.
Í júlí 2025 stærkaði Trump skilgreiningu á verkefnum sem geta notað FAST-41 ferlið og bætti við gervigreindargagnaverum sem viðurkenndum innviðaverkefnum. Samkvæmt framkvæmdarskipuninni mun stjórnin nota alríkisland og auðlindir til að þróa gagnaver á skjótum og skipulegum hætti.
FAST-41 er svipað nýlegri löggjöf sem kallast Bipartisan American Affordability and Jobs Act (BAAJA), sem samþykkt var á þingi þessa viku. Sú löggjöf myndi endurbæta umhverfisreglur eins og National Environmental Policy Act og Clean Water Act, með það að markmiði að flýta fyrir leyfisveitingum fyrir innviðaverkefni.
Bæði stjórnmálamenn og umhverfisverndarsamtök deila um áhrif þessara breytinga. Sumir segja að flýtimeðferðin sé nauðsynleg fyrir efnahagslega þróun, en umhverfisverndarsamtök eins og Natural Resources Defense Council vara við því að lögunum gæti gagnað jarðefnavinnslu og gagnaverum meira en hreinum orkuverkefnum.
Hvað þýðir þetta fyrir Ísland?
Breytingar á bandarískum leyfisveitingaferlum fyrir iðnaðarverkefni gætu hugsanlega haft áhrif á alþjóðlega viðskiptasamninga og orkumarkaði sem Ísland tekur þátt í, sérstaklega ef þær hafa áhrif á orkuverð og innviðaþróun í Norður-Ameríku.
