Kjarnorkuvopn – þögnin í friðarviðræðum um Úkraínu

Í friðarviðræðum um Úkraínu sem hafa hafist á ný hafa Bandaríkin, Úkraína og Rússland náð takmörkuðum samkomulagi um fangaskipti. Jared Kushner, sendimaður Donalds Trumps, segir að Bandaríkin séu að vinna að víðari evrópskri öryggisarkitektúr sem byggist á fimm markmiðum: stöðugum öryggissamráðum, áreiðanlegum krisistengingum, meiri hernaðarlegri gagnsæi, gagnkvæmum aðgerðum til að draga úr stigmögnunaráhættu og varanlegum ramma fyrir langtíma stöðugleika.

Rússneski utanríkisráðherra Sergei Lavrov samþykkir þessa nálgun og kallar eftir víðari evrópskri öryggisfyrirkomulagi áður en samningur um endalok stríðsins næst. Evrópsk höfuðborg hafa verið á varðbergi, og með góðri ástæðu. Framtíð heils heimskjarna er verið að ræða við stjórnvöld sem eru enn að deilir úkraínskum borgum á hverri kvöldi.

Það er slæmt merki að kjarnorkuvopn séu ekki á lista Kushners, því öll fimm markmiðin snúast í raun um kjarnorkavopn. Frá febrúar 2022 hefur Vladimír Pútín notað óbein og opin kjarnorkahótunum til að ná taktískum kostum í fullum innrás Rússa á Úkraínu. Og nú eru engar varðir fyrir hendi – Bandaríkin og Rússland hafa engin bindandi takmörk á hernaðarlegum kjarnorkageymslu sínum í næstum ár.

Sérfræðingar benda á að kjarnorkaaflvörsla sé ekki friðarsamningur heldur keppni um hver er tilbúinn að drepa milljónir. Kerfi sem gjaldar þeim sem virðist hættulegastur er ekki uppspretta stöðugleika heldur hvati til árása. Ef friðarsamningur verðlaunar landsvæði sem Rússland hefur tekið með kjarnorkahótunum, munu aðrir hugsanlegir kjarnorkavopnaaðilar heyra það skilaboð.