Fréttaöpp á Íslandi: hvernig velur þú besta fréttaappið?

Fyrir fáum árum þurfti fólk að bíða eftir kvöldfréttum eða morgunblaðinu til að komast að því hvað hafði gerst. Í dag er allt öðruvísi: fréttirnar eru í símanum, allan sólarhringinn, og margir byrja og enda daginn á að skanna nýjustu tíðindi. En þegar framboðið er svona mikið — fjölmargir vefir, öpp og straumar — verður valið sjálft að verkefni. Hvaða fréttaapp eða fréttalausn á að velja? Skiptir máli hvort um er að ræða app eða vef? Og hvernig veit maður að efnið sé áreiðanlegt?

Þessi leiðarvísir fer skref fyrir skref í gegnum hvernig þú velur fréttaöpp á Íslandi sem henta þínum venjum — hvort sem markmiðið er hraði, yfirsýn eða einfaldleiki. Við skoðum hvað skiptir máli og hvernig áreiðanlegir vettvangar á borð við Fréttavakt koma inn í myndina.

Hvers vegna valið skiptir meira máli en þú heldur

Fréttalestur er ekki lengur eitt ákveðið augnablik dagsins. Fréttir berast stöðugt, frá mörgum áttum, og flæðið stöðvast aldrei. Það er einmitt þess vegna sem valið á fréttaappi eða vettvangi skiptir svo miklu: rétta lausnin gefur þér yfirsýn á fáum mínútum, en ranga lausnin getur orðið til þess að þú missir af því sem skiptir þig mestu máli — eða eyðir of löngum tíma í að fletta.

Ef þú hefur áður velt fyrir þér hvernig les maður fréttir á netinu eða hvernig Íslendingar fá fréttir, er þessi grein eðlilegt framhald. Hér snýst málið um að velja verkfæri sem passar þínum venjum — ekki að elta það sem er vinsælast hverju sinni.

Skref 1: Greindu þarfir þínar

Áður en þú velur skaltu svara nokkrum einföldum spurningum:

• Hversu oft viltu fá fréttir? Sumir vilja tilkynningu um leið og stór tíðindi gerast; aðrir kjósa að fá yfirlit á morgnana og kvöldin.
• Hvaða málefni skipta þig máli? Ætlar þú að fylgjast með öllu, eða einbeita þér að ákveðnum málaflokkum?
• Á hvaða tungumáli? Fyrir flesta Íslendinga skiptir máli að efnið sé á íslensku; aðrir vilja blanda saman íslensku og erlendu efni.
• Í hvaða tækjum? Ertu aðallega í símanum, í spjaldtölvu eða við tölvuna?

Ef þú ert ekki viss hvaða miðlar eru í boði er gott að byrja á yfirliti yfir fjölmiðla á Íslandi og bestu fréttasíður Íslands — þá veistu betur hvað þú vilt.

Skref 2: Veldu vettvang sem sýnir heimildir sínar

Traust er dýrmætasta vara fréttamiðlunar, og það á líka við um öpp og vefi. Góður fréttavettvangur felur ekki hvaðan efnið kemur: hann sýnir uppruna hverrar fréttar svo lesandinn geti metið hvað hann er að lesa. Það skiptir miklu máli þegar rangfærslur geta dreifst á sekúndum.

Fréttavakt er gott dæmi um þessa nálgun: þar er hver frétt merkt með „Heimild:" og efnið kemur frá RÚV, Vísi, mbl.is, Heimildinni, DV og Stundinni, auk alþjóðlegra miðla á borð við BBC, Guardian, DW, Al Jazeera, Reuters og New York Times. Að baki flokkun og vali stendur gervigreind með mannlegu eftirliti; gervigreind í fréttum er ekki töfralausn, en hún verður mun gagnlegri þegar mannlegt eftirlit er til staðar.

Skref 3: Ákveddu hvort þú þarft app eða vef

Annað sem fólk gleymir oft að skoða er munurinn á fréttaappi og fréttavef. Báðar leiðir eiga sér kosti og ekkert eitt svar er rétt fyrir alla:

Þáttur	Fréttaapp	Fréttavefur í vafra
Uppsetning	Þarf að hlaða niður og samþykkja skilmála	Ekkert niðurhal — opnast strax
Pláss í símanum	Tekur pláss	Ekkert pláss
Uppfærslur	Þarf að sækja nýjar útgáfur	Alltaf nýjasta útgáfan
Tilkynningar	Innibyggðar tilkynningar	Fer eftir vafra og stillingum
Aðgengi	Fer eftir stýrikerfi tækisins	Virkar í öllum tækjum með vafra

Fyrir marga er einfaldleikinn aðalatriðið: vefur opnast beint í vafranum, á öllum tækjum, og er alltaf uppfærður — ekkert niðurhal, ekkert pláss og engin bið eftir uppfærslum. Ef þessi leið heillar geturðu kynnt þér nánar val og notkun íslensks fréttavefs.

Skref 4: Metðu hraðann og yfirsýnina

Í fréttaflæðinu skiptir hraðinn miklu — en yfirsýnin skiptir jafnvel meira. Þegar þú prófar lausn skaltu spyrja: Hversu fljótt birtast nýjar fréttir? Er auðvelt að fá heildaryfirlit yfir daginn? Er hægt að finna eldra efni þegar þess þarf?

Fréttavakt birtir fréttir allan sólarhringinn — alltaf er eitthvað nýtt að finna. Meira um þessi sjónarmið má lesa í færslunum um fréttir í dag á Íslandi og samantekt íslenskra frétta.

Skref 5: Athugaðu kostnaðinn og skilmálana

Margir fréttamiðlar hafa tekið upp áskriftarlíkan með greiðsluvegg, þar sem hluti efnisins er aðeins aðgengilegur þeim sem borga. Ekkert er rangt við það — blaðamennska kostar — en fyrir lesandann skiptir máli að vita hvað er opið og hvað ekki. Aðrir vettvangar hafa valið að vera alveg opnir; Fréttavakt er einn þeirra og heldur engum greiðsluvegg. Ef þú vilt kafa dýpra í umræðuna geturðu lesið um fréttir án áskriftar og af hverju íslenskar fréttir eiga að vera opnar.

Skref 6: Prófaðu lausnina í nokkra daga

Síðasta skrefið er mikilvægast: prófaðu. Gefðu lausninni nokkra daga í raunverulegri notkun og svaraðu þessum spurningum:

• Er auðvelt að finna nýjustu fréttirnar, hvenær sem er?
• Eru tilkynningar gagnlegar eða truflandi?
• Færðu yfirsýn á skömmum tíma, eða eyðirðu meiri tíma en áður?
• Myndirðu mæla með lausninni við vin eða vinkonu?

Ef svörin eru jákvæð hefurðu fundið þína leið. Ef ekki er ekkert mál að prófa aðra — og sjö hlutir sem spara þér tíma í fréttalestri geta líka hjálpað til við að stilla venjurnar af.

Niðurstaða

Engin ein fréttalausn hentar öllum, en óþarfi er að gera málið flóknara en það er. Byrjaðu á þörfunum, veldu vettvang sem sýnir heimildir sínar, ákveddu hvort þú vilt app eða vef og prófaðu í nokkra daga. Fréttavakt er íslenskur fréttavefur sem safnar fréttum frá helstu íslensku miðlunum og alþjóðlegum heimildum, birtir þær á íslensku allan sólarhringinn og merkir hverja frétt með heimild — án greiðsluveggs. Ef þú vilt einfaldleika og yfirsýn, án niðurhala, er Fréttavakt góður staður til að byrja; lesa má meira um vefinn á um-okkur síðunni. Og ef þú hefur áhuga á því hvert þróunin stefnir skaltu líka kíkja á umfjöllunina um framtíð fréttamiðlunar og tækni og fréttir á Íslandi.

Algengar spurningar

Hvað er fréttaapp?

Fréttaapp er forrit í síma eða spjaldtölvu sem sækir fréttir og birtir þér þær. Mörg fréttaöpp bjóða upp á tilkynningar um stór tíðindi og strauma sem hægt er að sérsníða eftir áhugasviði. Aðrir kjósa að opna fréttavef í vafranum í staðinn — báðar leiðir geta virkað vel.

Hvert er besta fréttaappið á Íslandi?

Það fer eftir þörfum þínum: hversu oft þú vilt fá fréttir, hvaða málefni þú fylgist með og í hvaða tækjum þú ert. Farðu í gegnum skrefin hér að ofan og prófaðu í nokkra daga — hafðu í huga að vefur getur verið jafn góður kostur og app.

Þarf ég að hlaða niður appi til að fylgjast með fréttum?

Nei. Margir fréttavefir, þar á meðal Fréttavakt, opnast beint í vafranum á síma, spjaldtölvu eða tölvu — ekkert niðurhal, ekkert pláss og ekkert sem þarf að uppfæra.

Er Fréttavakt ókeypis?

Já. Allt efni á Fréttavakt er opið öllum án greiðsluveggs, og hver frétt er merkt með uppruna sínum. Engin áskrift og engin skilyrði.

Hvernig veit ég að fréttirnar séu áreiðanlegar?

Skoðaðu hvort uppruni efnisins sé sýnilegur og hvort heimildir séu merktar. Áreiðanlegir vettvangar gera það að reglu að sýna hvaðan efnið kemur og halda mannlegu eftirliti við flokkun og val.